Meme Kanseri Nedeniyle Meme/Aksilla (Koltuk Altı) Bölgesine Radyoterapi Alan Hastaların En Çok Merak Ettiği Sorular ve Yanıtları
Radyoterapi sırasında duş alabilir miyim?
Radyoterapi sırasında duş almanızı özellikle öneriyoruz. Ilık su ile duş almak cildin nemli kalmasını da sağlar. Duş alırken ışın tedavisi verilen bölgenin alkol içermeyen, krem içerikli yumuşak bir sabun ve su ile yıkanmasını öneriyoruz. Radyoterapi verilen bölgede asla kese ve lif kullanılmamalıdır. Sabun cildi kurutabileceğinden duş sonrası radyoterapi alanına uygun bir nemlendirici sürmenizi öneriyoruz. Cildi duş sonrası kurularken yumuşak havlu ile hafif dokunuşlarla (tamponlama şeklinde) kurulamanızı öneriyoruz. Memenin alt kısmı ve koltuk altının iyi kurulanmasına özellikle dikkat edilmelidir.
Radyoterapi sırasında cildimi nemlendirmeli miyim?
Radyoterapiye başladığınız ilk günden itibaren tedavi bölgenize alkol, kimyasal ürün ve parfüm içermeyen, E vitamini, B5 vitamini ya da aloe vera içeren bir nemlendirici sürmenizi öneriyoruz. Radyoterapiye bağlı cilt yan etkileri başladığında doktorunuz size kullanmanız gereken kremleri reçete edecektir. Doktorunuzun bilgisi olmadan farklı krem ve yağlar kullanmanızı önermiyoruz. Kullandığınız nemlendirici kremleri radyasyon tedavisinden 2-4 saat önce kullanmanızı, 2-4 saat öncesi süreçte o bölgeye sürmemenizi, günlük krem kullanma süreçlerinizi buna göre ayarlamanızı öneriyoruz.
Radyoterapi tedavisi sırasında ailem ve arkadaşlarımla bir arada oturabilir miyim?
Radyoterapi sırasında aldığınız radyasyon hücre içinde etkisini göstererek kaybolmaktadır. İdrarla ya da terle atılmamakta ve kan dolaşımında bulunmamaktadır. Bu nedenle radyoterapi sırasında ailenin küçük çocukları da dahil tüm sevdikleriniz ile normal hayatınıza devam edebilirsiniz. Onlarla aynı tuvaleti kullanabilirsiniz.
Radyoterapi sırasında egzersiz yapabilir miyim?
Eğer kemiklerinizde hareket kısıtlaması gereken bir hastalık yoksa egzersiz yapabilirsiniz. Kemik erimesi ve hastalığın kemiğe yayılması gibi durumlarda doktorunuz ile egzersiz yapıp yapmayacağınız ile ilgili görüşme yaptıktan sonra onay aldıysanız hangi tip egzersizler yapacağınıza yine doktorunuz ile karar vermelisiniz. Tavsiye edilen güneşin yoğun olmadığı saatlerde doğa yürüyüşleridir. Bu yürüyüşler sırasında doğal D vitamini ihtiyacınızı da karşılamak için özellikle el ve ayak bileklerinize güneş koruyucu krem sürüp güneş ile direkt temas ettirecek şekilde giyinmenizi öneriyoruz.
Vücudumun radyoterapi alan bölgesini güneşten nasıl korumalıyım?
Radyoterapi gören cildinize SPF faktörü en az 30 olan nemlendiriciler sürmenizi tavsiye ediyoruz. Özellikle yaz aylarında güneşin yoğun olduğu 10:00-16:00 saatleri arasında dışarıya çıkmamanızı öneriyoruz. Bu saatlerde dışarı çıkmanız zaruri ise şemsiye kullanmanızı, geniş şapkalar takmanızı, güneş ışıklarını üzerinde toplayan koyu renkli giysiler giymemenizi öneriyoruz.
Radyoterapi sırasında denize ya da havuza girebilir miyim?
Yüzmek için temiz olduğundan emin olduğunuz denizi tercih etmelisiniz. Denize girdikten hemen sonra cildinizde kurumayı önlemek için duş almalı ve SPF faktörü en az 30 olan kreminizi duş sonrası tekrar sürmelisiniz. Deniz tuzunun pürüzsüzleştirici etkisi ve içerdiği minerallerin etkisi nedeniyle cildinizde fazla kalmasına kesinlikle engel olmalısınız. Radyoterapi sırasında temel ilke cildin nemli kalmasıdır, kurumasına sebep olacak hiçbir şey yapılmamalıdır. Radyoterapiye bağlı yan etkiler başladığında doktorunuza danışmadan denize girmemeli, ıslak ve açık yaralar varlığında da asla denize girilmemelidir.
Radyoterapi sırasında saç boyatabilir miyim?
Kemoterapi sonrasında 6 ay boyunca hem saçlar hem de saçlı deri hassasiyeti olduğu için radyoterapiniz bu sürece denk geliyorsa saç boyanmasını tavsiye etmiyoruz. Sosyal hayatınızı devam ettirmek için yerine peruk, şapka ve saç bantları takabilirsiniz. Kemoterapi almadıysanız ya da kemoterapi sonrası 6 aylık süreç içerisinde değilseniz meme bölgesine radyoterapi alırken saçınızı boyatabilirsiniz ama yine de bitkisel içerikli olan boyaları tercih etmenizi öneriyoruz.
Radyoterapi sırasında lazer epilasyon yaptırabilir miyim?
Radyoterapi sırasında radyoterapi alanı içerisinde bulunan bölgeye lazer epilasyon önerilmemektedir. Radyoterapi bittikten ve iyileşme süreci tamamlandıktan sonra o bölgede hassasiyet olduğu için lazer işlemi ağrılı olabilir. Bu nedenle radyoterapi alanlarına 12 haftalık tam iyileşme süreci gerçekleşmeden lazer epilasyon yapılmamalı, bu sürenin sonrasında da radyoterapiyi uygulayan doktor ile karar verilmelidir. Lazer epilasyonda kullanılan radyasyon tipi kansere yol açan DNA hasarı yapmadığı için cilt kanseri öykünüz yok ise radyoterapi alanı içinde olmayan diğer bölgelerinize lazer epilasyon yaptırabilirsiniz.
Radyoterapi sırasında ve sonrasında manikür yaptırabilir miyim?
Meme kanseri tanısı nedeniyle tedavi planlanan hastaların cerrahi ve radyoterapisinde aksilla (koltuk altı) bölgesine yaklaşım farklı olmaktadır. Özellikle aksilla (koltuk altı) bölgesine tedavi uygulanan hastaların aynı taraftaki eline manikür yapılmasını önermiyoruz. Sadece tırnak dibindeki etler itilebilir. Besleyici oje ya da renksiz cila sürülebilir.
Radyoterapi sırasında parfüm kullanabilir miyim?
Sadece alkol, parfüm ve metal tuzları içermeyen roll-on kullanılmasını öneriyoruz. Koltuk altı bölgesinde radyoterapiye bağlı cilt yan etkileri başladığında roll-on kullanmayı da bırakmanızı öneriyoruz. Radyoterapi alan bölgeye kolonya sürülmesini de kesinlikle önermiyoruz.
