Anasayfa Üyeler için Kayıt Ol
Arama Yap

REKTUM KANSERİ - Hastalarımız için

TROD Rektum Kanseri Hasta Rehberi

 

Rektum kanseri, kalın bağırsağın son kısmı olan rektumdan kaynaklanan bir kanser türüdür. Tedavi süreci hastalığın evresine ve hastanın genel durumuna göre planlanır.

Radyoterapi ne zaman ve neden uygulanır?

Rektum kanseri tedavisinde cerrahi, kemoterapi ve radyoterapi tek başına ya da birlikte kullanılabilir. Tedavi planı; hastalığın evresine, tümörün yerleşimine ve hastanın genel sağlık durumuna göre belirlenir.

Radyoterapi, “ışın tedavisi” olarak bilinir ve yüksek enerjili ışınların kontrollü şekilde tümör bölgesine verilmesidir.

Rektum kanserinde radyoterapi:

  • Ameliyat öncesinde tümörü küçültmek ve cerrahiyi kolaylaştırmak,
  • Ameliyat sonrası hastalığın tekrarlama riskini azaltmak,
  • Bazı durumlarda ameliyatsız tedavi sağlamak,
  • Ağrı, kanama gibi şikayetleri azaltmak amacıyla uygulanabilir.

Radyoterapi tedavi süresi ne kadardır?

Radyoterapi süresi verilen tedaviye göre değişir. Tedavi genellikle haftada 5 gün uygulanır ve toplam süre yaklaşık 1–5 hafta arasında değişebilir.

Her bir seans ortalama 10-15 dakika sürer. Günlük yapılan kontroller bu süreyi biraz uzatabilir.

Radyoterapi sırasında hangi teknikler uygulanır?

Rektum kanserinde radyoterapi genellikle eksternal radyoterapi (dış ışın tedavisi) şeklinde uygulanır. Tümörün hassas bir şekilde hedeflenmesi ve çevre kritik organların (mesane gibi) korunması amacıyla IMRT (Yoğunluk Ayarlı Radyoterapi) ve IGRT (Görüntü Kılavuzlu Radyoterapi) gibi gelişmiş teknikler kullanılabilir.

Radyoterapi ile eş zamanlı sistemik tedavi uygulanabilir mi?

Evet. Rektum kanserinde radyoterapi çoğunlukla kemoterapi ile birlikte uygulanır.

Bu tedaviye “eş zamanlı kemo-radyoterapi” denir ve radyoterapinin etkisini artırmayı amaçlar.

Kemoterapi genellikle tablet şeklinde ya da damardan belirli aralıklarla verilebilir. Hangi tedavinin uygulanacağına ilgili branşın doktoru karar verecektir.

Radyoterapi sırasında en sık görülen yan etkiler nelerdir?

Radyoterapiye bağlı yan etkiler erken ve geç dönemde görülebilir.

Erken dönem yan etkiler (tedavi sırasında ve ilk 6 ayda):

  • Yorgunluk, halsizlik
  • İshal, sık dışkılama isteği
  • Makatta ağrı veya yanma
  • İdrar yaparken yanma, sık idrara çıkma
  • Ciltte kızarıklık ve hassasiyet
  • İştahsızlık

Bu yan etkilerin çoğu tedavi sonrası düzelir.

Geç dönem yan etkiler (aylar-yıllar sonra):

  • Kronik ishal veya dışkı tutamama
  • Sık idrara çıkma veya idrar sorunları
  • Bağırsak alışkanlıklarında değişiklik
  • Makatta veya mesanede kanama
  • Nadiren bağırsak hasarı veya tıkanıklık

Her hastada bu yan etkiler görülmeyebilir.

Radyoterapi sırasında nelere dikkat etmeliyim?

Tedavi sürecinde günlük yaşamınıza mümkün olduğunca devam edebilirsiniz.

Dikkat etmeniz önerilenler:

  • Dengeli beslenin ve bol sıvı tüketin
  • İshal yapabilecek yiyeceklerden (çok yağlı, baharatlı, gazlı gıdalar) kaçının
  • Doktorunuza danışmadan ilaç veya takviye kullanmayın
  • Hafif yürüyüş gibi aktiviteler yapabilirsiniz
  • Cildinizi tahriş edebilecek ürünlerden kaçının
  • Pamuklu ve rahat kıyafetler tercih edin
  • Tuvalet alışkanlığınızı düzenlemeye çalışın
  • Sigara kullanmayın

Radyoterapi bittikten sonra takip nasıl olmalı?

Tedavi sonrası düzenli kontroller çok önemlidir.

Genellikle:

  • İlk 2 yıl: 3-6 ayda bir
  • 2-5 yıl arası: 6 ayda bir
  • 5 yıldan sonra: yılda bir kontrol önerilir

Kontrollerde muayene, kan testleri ve gerekli durumlarda görüntüleme yöntemleri yapılır.

Bu takiplerde hastalığın durumu ve tedaviye bağlı yan etkiler değerlendirilir.